15 januari 2014

Levensverwachting blijft stijgen

 

Goed nieuws: minder sterfte door hart- en vaatziekten

Slecht nieuws: meer zelfdodingen

We worden nog steeds ouder. Dat blijkt uit de Vlaamse sterftecijfers voor 2011, die woensdag door minister van Volksgezondheid Jo Vandeurzen zijn voorgesteld. De voornaamste doodsoorzaken blijven kanker, hart- en vaatziekten en zelfdoding. Goed nieuws is de dalende trend in hart- en vaatziekten en de daling van longkanker bij mannen. Daarentegen is longkanker bij vrouwen aan een opmars bezig is en neemt het aantal zelfdodingen na een daling de voorbije jaren opnieuw toe. 

“Het is belangrijk dat er blijvend aandacht is voor de preventie van zelfdoding, en dat de verschillende strategieën van het Vlaams actieplan suïcidepreventie verder gerealiseerd worden. Daarnaast is het noodzakelijk dat ook de andere beleidsdomeinen en maatschappelijke domeinen betrokken worden. Suïcidepreventie wordt een taak van iedereen”, aldus minister Vandeurzen. 

In 2011 telde Vlaanderen 57.666 overlijdens. Dat zijn er 340 minder dan in 2010. Omwille van de toenemende vergrijzing zou men een stijgend absoluut sterftecijfer kunnen verwachten want er sterven meer oudere mensen. Het absoluut sterftecijfer is de laatste vijftien jaar echter vrij stabiel. Het sterfterisico, dat is de kans dat je op een bepaalde leeftijd sterft, is echter spectaculair gedaald.  Ten opzichte van 1997 zien we bij de mannen een daling met 26% en bij de vrouwen met 21%. Dit is het resultaat van de vooruitgang van de geneeskunde en van een kwaliteitsvolle gezondheidszorg. Ook een gezondere levenswijze draagt hiertoe bij. Het preventief gezondheidsbeleid zet hierop in.

Dalende sterftecijfers vertalen zich in een stijgende levensverwachting. In 2011 was de levensverwachting voor een pasgeboren meisje gemiddeld 83,7 jaar (2010: 83,4), voor een jongen 78,9 jaar (2010: 78,6). Voor de Vlaamse man zijn er de voorbije 10 jaar gemiddeld 3,3 maanden bijgekomen per jaar, voor de Vlaamse vrouw is dat 2,4 maanden. 

Qua sterftecijfer scoort Vlaanderen traditiegetrouw goed in Europa: zowel voor mannen als voor vrouwen blijven we onder het EU-gemiddelde. We moeten enkel Italië, Spanje, Frankrijk en Zwitserland laten voorgaan (en bij de mannen ook Luxemburg). 

Minder sterfte door hartinfarcten, beroertes en verkeersongevallen

Het goede nieuws is dat de sterfte door hart- en vaatziekten op 10 jaar tijd met meer dan 25% daalde. Hart- en vaatziekten komen vooral op oudere leeftijd voor, waardoor dit om een omvangrijke groep gaat. Dit zorgt bijgevolg voor de belangrijkste daling in de sterftecijfers. Ook bij de vervoersdoden zien we op 10 jaar tijd een spectaculaire daling: bij mannen gaat het over 38%, bij vrouwen zelfs over 48%. In absolute aantallen is deze groep uiteraard kleiner.

Meer sterfte door zelfdoding 

Experten voorspelden al in 2007 een stijging van het aantal zelfdodingen als gevolg van de economische crisis.  Dat blijkt vandaag uit de voorgestelde cijfers. In 2011 overleden er 1.152 mensen door zelfdoding, dat zijn er 86 meer dan in 2010. De stijging is groter bij vrouwen dan bij mannen: bij vrouwen ging het om 13% meer zelfdoding en bij mannen om 6%. De toename is er voornamelijk bij de oudere leeftijdsgroepen. Bij jongeren en mannen tot de leeftijd van 44 jaar zijn de cijfers gedaald t.o.v. 2010. 

De groep waarover dit gaat is in absolute aantallen minder groot, maar doordat de helft van de zelfdodingen gebeurt bij mannen en vrouwen jonger dan 50 jaar is het aantal verloren levensjaren hier groot. Met ‘verloren levensjaren’ bedoelen we het totale aantal jaren dat in de bevolking is verloren gegaan door voortijdige sterfte, d.w.z. sterfte vóór een bepaalde leeftijd. De stijging doet zich in bijna alle leeftijdsgroepen voor en is vergelijkbaar met de stijging in onze buurlanden. Het Vlaams suïcidecijfer blijft zo 1,5 keer hoger dan het EU-gemiddelde. Na een eerdere daling is er ten opzichte van 2000 voor mannen een daling met 3%, voor vrouwen zitten we op het cijfer van 2000.  

Meer sterfte door longkanker bij vrouwen

Opvallend is ook dat de sterfte die gelinkt wordt aan tabaksgebruik – vooral longkanker - bij mannen de voorbije 10 jaar met bijna een half procent per jaar daalde, terwijl deze over dezelfde periode bij vrouwen met 3,5% steeg. 

En nu?

De Vlaamse overheid concentreert zich met de gezondheidsdoelstellingen en de preventieprogramma’s op de doodsoorzaken waar ze door primaire preventie (voorkomen dat mensen ziek worden of een aandoening ontwikkelen) en/of een betere gezondheidszorg (vb. vaccinatie, bevolkingsonderzoeken naar kanker) zoveel mogelijk voortijdige sterfte kan vermijden. De effecten van dit beleid zijn echter vaak pas (veel) later zichtbaar in de mortaliteitscijfers. 

 

Volg mij ook via

Volg mij op Flickr

Agenda

dinsdag, 19 december 2017
dinsdag, 19 december 2017